ΙράνΙσραήλ
Ιακωβίνος
Παρασκήνια και Παραπολιτικά

République, Ισλάμ και Ελληνισμός – Τρεις Κόσμοι

République, Ισλάμ και Ελληνισμός – Τρεις Κόσμοι
ΔΕΙΤΕ ΠΡΩΤΟΙ ΟΛΑ ΤΑ ΝΕΑ ΤΟΥ TRIBUNE ΣΤΟ GOOGLE NEWS
Διαβάστε σχετικά για Γαλλία, Γαλλική Επανάσταση, Ελληνισμός, Ισλάμ, Μουσουλμάνοι, Ορθός Λόγος, Πλατωνισμός, Πολιτική Αρετή,

Στην καρδιά της σύγχρονης πολιτικής διαμάχης μεταξύ ελευθερίας και ταυτότητας, αναδύονται τρεις αντιλήψεις: η γαλλική κοσμική «λαϊκότητα», δηλαδή «κοσμικό κράτος» (laïcité), η ισλαμική πολιτικοθρησκευτική ταυτότητα (θεοκρατία), και το ελληνορωμαϊκό φιλοσοφικό ιδεώδες (ορθός λόγος). Καθεμιά αντιπροσωπεύει μια μοναδική πρόσληψη του ανθρώπου, του Θεού, του Νόμου και της Πολιτείας.

La République Laïque: Η Κοσμική Άμυνα

Η Γαλλική Δημοκρατία, τέκνο του Διαφωτισμού και της Γαλλικής Επανάστασης, εδράζει την ύπαρξή της σε ένα ριζικό διαχωρισμό θρησκείας και πολιτείας.

Η περίφημη laïcité (νόμος του 1905) επιβάλλει ουδετερότητα στο κράτος και ιδιωτικότητα στη θρησκευτική πίστη.

Το κράτος δεν μάχεται το θείο· μάχεται την απόπειρα του θείου να νομοθετεί. Ο δημόσιος χώρος οφείλει να είναι ουδέτερος – απαλλαγμένος από σύμβολα, προσευχές, νηστείες, ενδυματολογικούς κανόνες. Εδώ, η ελευθερία πραγματώνεται ως αποδέσμευση από κάθε υπερβατική αυθεντία.

Ισλάμ: Το Θείο ως Νόμος και Πολιτεία

Η ισλαμική πολιτική ταυτότητα θεμελιώνεται στη μη διάκριση Θεού και Νόμου.

Ο Αλλάχ είναι ταυτόχρονα δημιουργός, νομοθέτης, δικαστής. Ο νόμος (sharia) δεν είναι προϊόν διαβούλευσης ή συμβιβασμού – είναι αποκάλυψη. Κάθε πτυχή του ιδιωτικού και δημόσιου βίου υπάγεται σε θεολογική νομιμότητα: από το φαγητό μέχρι την ενδυμασία και τον έγγαμο βίο.

Η Ούμμα (κοινότητα των πιστών) λειτουργεί ως πολιτική πραγματικότητα. Ο πολίτης είναι τέκνο του Θεού, μέλος μιας πνευματικής οικογένειας με καθήκον υποταγής. Δηλαδή δεν είναι πολίτης, είναι υπήκοος. Ο δημόσιος χώρος είναι φορέας πίστης: χώρος λατρείας, όχι διαλόγου.

Όταν η ισλαμική ταυτότητα έρχεται σε επαφή με τη Δύση, διεκδικεί -ειρηνικά ή όχι- τη θρησκειοποίηση του δημόσιου χώρου. Θεοκρατία δηλαδή.

Ο Ελληνισμός: Ο ορθός λόγος ως πολιτεία

Η ελληνική φιλοσοφική παράδοση δεν αντιμάχεται το θείο, αλλά το αναπλαισιώνει. Ο Θεός των φιλοσόφων είναι Νους, Αρχή των Αρχών – όχι παρεμβατικός κυρίαρχος. Ο Πλάτων, ο Ψελλός, ο Πλήθων, ο Βησσαρίων – όλοι τους βλέπουν τον Νόμο ως έκφραση του ορθού λόγου και όχι επιβολή αποκάλυψης.

Η πολιτεία συγκροτείται με βάση την αληθινή παιδεία, την καλλιέργεια της Αρετής και του ορθού λόγου. Ο πολίτης δεν είναι απλώς νομικό υποκείμενο, αλλά μαθητής της Αλήθειας. Ο δημόσιος χώρος δεν είναι ουδέτερος ούτε θεοκρατικός, αλλά φιλοσοφικός: χώρος ελεύθερης έρευνας και εσωτερικής μεταμόρφωσης.

Η ταυτότητα του Έλληνα δεν έγκειται στο αίμα, ούτε στην πίστη – αλλά στη συμμετοχή στον λόγο. Έτσι, η κοσμικότητα του Ελληνισμού είναι παιδευτική, όχι κατασταλτική ούτε δογματική.

Συμπέρασμα: Τρεις Κόσμοι, Τρεις Κρίσεις

Η République αποστειρώνει για να προστατευθεί.

Το Ισλάμ θεοκρατεί για να επιβληθεί.

Ο Ελληνισμός παιδαγωγεί για να εξανθρωπίσει.

Στον πολιτικό λαβύρινθο του 21ου αιώνα, όπου τα θρησκευτικά πάθη συναντούν τη δημοκρατική κρίση, η αρχαιοελληνική στάση -κριτική, ελεύθερη, φιλοσοφική- δεν είναι ουτοπική. Είναι, ίσως, η τελευταία ρεαλιστική πρόταση για μια πολιτεία ανθρώπων και όχι φανατικών.

Ιδιαίτερα, αν η Γαλλία θέλει να νικήσει τον θρησκευτικό αυτονομισμό, πρέπει να πάψει να βλέπει την κοσμικότητα ως φίμωση και να την επανεφεύρει ως παιδεία του πολίτη. Και αυτό είναι, τελικά, ελληνική πρόταση.

  • «Η νίκη προϋποθέτει θυσία» – Αυτό ζήτησε ο Αλέξης Τσίπρας, αυτό ζητάνε οι Έλληνες
    Αρθρογράφος, Συγγραφέας
    «Η νίκη προϋποθέτει θυσία». Αυτό διδάσκουν η Ιστορία και η Ελληνική Παιδεία, με κορυφαίο παράδειγμα τη θυσία της Ιφιγένειας στην Αυλίδα. Ο Αλέξης Τσίπρας δεν ζήτησε τίποτα περισσότερο από τη «θυσία» της βουλευτικής έδρας -δηλαδή την παραίτηση από το αξίωμα και...
  • Η αυτοεκπληρούμενη προφητεία και οι συνέπειές της – Ή: Ο Μάκβεθ που υπάρχει σε κάθε οργανωμένο σύστημα
    Νομικός, Ύπατος Μεγάλος Ταξιάρχης του Υπάτου Συμβουλίου του 33° του ΑΑΣΤ για την Ελλάδα
    Ο Σαίξπηρ, στον Μάκβεθ δεν αρχίζει απλώς με μια σκηνή μυστηρίου. Αρχίζει με μια προειδοποίηση. Πριν ακόμη εμφανισθεί ο ίδιος ο Μάκβεθ, πριν ακόμη ο ήρωας ακούσει τη μοιραία υπόσχεση της εξουσίας, οι τρεις μάγισσες βρίσκονται ήδη εκεί, μέσα στην καταιγίδα,...
  • «Ιδρωμένες φανέλες» και «λερωμένα σώβρακα»
    Εκπαιδευτικός, E.E. Α.Δ.Ε.Δ.Υ. Αντιπρόεδρος
    Θέλει ο παπάς ν’ αγιάσει και δεν τον αφήνουν οι διάβολοι Δεν ήταν στις προθέσεις μου να ασχοληθώ, άμεσα, με την τρέχουσα πολιτική επικαιρότητα. Ώσπου μια φράση του Πρωθυπουργού παρεισέφρησε, σαν δαίμονας, στο μυαλό μου και δεν με αφήνει σε ησυχία. Οι «ιδρωμένες...