ΔΕΙΤΕ ΠΡΩΤΟΙ ΟΛΑ ΤΑ ΝΕΑ ΤΟΥ TRIBUNE ΣΤΟ GOOGLE NEWS 
Η Σαουδική Αραβία και το Ισραήλ αντιμετωπίζουν όλο και περισσότερο αλληλεπικαλυπτόμενες απειλές από το Ιράν και τους Χούτι, αλλά οι πολιτικοί περιορισμοί συνεχίζουν να περιορίζουν την άμεση στρατιωτική συνεργασία.
Μια μυστική συνάντηση ανώτατων Αμερικανών, Ισραηλινών και Αράβων στρατιωτικών διοικητών στη Γερμανία προσέφερε μια σπάνια ματιά στον συντονισμό ασφαλείας που διαμορφώνεται στη Μέση Ανατολή, καθώς η Σαουδική Αραβία αντιμετωπίζει μια νέα επίθεση των Χούτι και η Ουάσιγκτον παραμένει έντονα εστιασμένη στον πόλεμό της με το Ιράν.
Η συνάντηση, που πραγματοποιήθηκε την περασμένη εβδομάδα και διοργανώθηκε από τον επικεφαλής της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ (CENTCOM), Ναύαρχο Μπραντ Κούπερ, συγκέντρωσε τους αρχηγούς των ενόπλων δυνάμεων από το Ισραήλ, τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, το Κατάρ, την Ιορδανία και την Αίγυπτο, σύμφωνα με το Axios, το οποίο ανέφερε πρώτο τη συνάντηση.
Η CENTCOM επιβεβαίωσε ότι φιλοξένησε ανώτατους στρατιωτικούς ηγέτες από οκτώ χώρες της Μέσης Ανατολής στη Γερμανία για να συζητήσουν ευκαιρίες ενίσχυσης της περιφερειακής συνεργασίας στον τομέα της ασφάλειας.
Η διάσκεψη δεν είχε ανακοινωθεί δημοσίως εκ των προτέρων.
Η σημασία της έγκειται λιγότερο στην ύπαρξη των στρατιωτικών επαφών -οι οποίες αναπτύσσονται σταδιακά εδώ και χρόνια- και περισσότερο στις συνθήκες που περιέβαλλαν τη συνάντηση.
Οι διοικητές συναντήθηκαν καθώς η σύγκρουση με το Ιράν συνεχίζει να επιβαρύνει τις αμερικανικές δυνάμεις και την ασφάλεια του Κόλπου, ενώ οι Χούτι έχουν επεκτείνει τις θέσεις τους κατά μήκος των ακτών της Υεμένης στη Ερυθρά Θάλασσα.
Με κόκκινο χρώμα τα εδάφη που ελέγχουν οι Χούτι στην Υεμένη.
Το Reuters ανέφερε ότι οι δυνάμεις των Χούτι κατέλαβαν τη Μόχα και τη Νήσο Περίμ κατά τη διάρκεια της τελευταίας τους επίθεσης, ενισχύοντας τη δεσπόζουσα θέση τους κοντά στο Μπαμπ αλ-Μαντάμπ, ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα στον κόσμο.
Η πινέζα είναι «καρφωμένη» στο Στενό Μπαμπ αλ-Μαντάμπ.
Οι εξελίξεις αυτές έχουν δημιουργήσει ένα δύσκολο περιβάλλον ασφαλείας για τη Σαουδική Αραβία.
Το Ριάντ καλείται να αντιμετωπίσει ανανεωμένες απειλές πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones) από την Υεμένη, ενώ οι διαταραχές τόσο γύρω από την Ερυθρά Θάλασσα όσο και στον Στενό του Ορμούζ επιπλέκουν τους υπολογισμούς του στους τομείς της ενέργειας και της ναυσιπλοΐας.
Η συνάντηση στη Γερμανία δεν σημαίνει αραβοϊσραηλινή στρατιωτική συμμαχία
Ωστόσο, η συνάντηση στη Γερμανία δεν θα πρέπει να ερμηνευθεί αυτόματα ως η γέννηση μιας επίσημης αραβοϊσραηλινής στρατιωτικής συμμαχίας.
Ο Αμπντουλαζίζ Αλσααμπάνι, Σαουδάραβας πολιτικός αναλυτής, προειδοποίησε να μην εκληφθεί η συνάντηση ως απόδειξη ότι το Ριάντ προετοιμάζεται για άμεση στρατιωτική συνεργασία με το Ισραήλ.
«Η συνάντηση στη Γερμανία είναι σημαντική, αλλά δεν τη θεωρώ απόδειξη ότι η Σαουδική Αραβία κατευθύνεται προς μια άμεση στρατιωτική συνεργασία με το Ισραήλ», δήλωσε ο Αλσααμπάνι στο The Media Line.
«Οποιοσδήποτε συντονισμός πληροφοριών πιθανότατα θα παραμείνει περιορισμένος και πραγματιστικός, ενώ το Ριάντ συνεχίζει να βασίζεται κυρίως στους δικούς του μηχανισμούς ασφαλείας και σε ευρύτερα περιφερειακά πλαίσια», πρόσθεσε.
Η Σαουδική Αραβία και το Ισραήλ μοιράζονται ανησυχίες για το Ιράν και, όλο και περισσότερο, για τους Χούτι, αλλά δεν διατηρούν διπλωματικές σχέσεις.
Η επιχειρησιακή αναγκαιότητα μπορεί να παραγάγει ανταλλαγές πληροφοριών, αποσυμφόρηση εντάσεων ή παράλληλο στρατιωτικό σχεδιασμό, χωρίς να επιλύει τους πολιτικούς περιορισμούς που έχουν εμποδίσει την επίσημη ομαλοποίηση των σχέσεων.
Η περιφερειακή αρχιτεκτονική ασφαλείας προηγείται επίσης της τρέχουσας κρίσης.
Τον Ιούλιο, η CENTCOM ανέφερε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι περιφερειακοί εταίροι λειτουργούσαν αυτό που περιέγραψε ως μια ευρεία, ενεργή ομπρέλα αεράμυνας και πυραυλικής αμυνας σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.
Η διοίκηση σημείωσε ότι ένας πυρήνας συντονισμού αεράμυνας της Μέσης Ανατολής που ιδρύθηκε τον Ιανουάριο είχε ως στόχο τη βελτίωση της ανταλλαγής πληροφοριών, των προειδοποιήσεων για απειλές και των αντιδράσεων σε περιφερειακά έκτακτα περιστατικά.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε χώρα που εκπροσωπήθηκε στη Γερμανία λειτουργεί εντός μιας ενιαίας, ολοκληρωμένης δομής διοίκησης.
Δείχνει όμως ότι οι προσπάθειες συντονισμού των περιφερειακών αμυνών βρίσκονταν σε εξέλιξη πριν από την τελευταία κλιμάκωση των Χούτι.
Ο Τζουζέπε Ντέντιτσε, αναλυτής στο Παρατηρητήριο για τη Μεσόγειο (OSMED), βλέπει την τρέχουσα συγκυρία μέσα από τη διάβρωση της εμπιστοσύνης προς την Ουάσιγκτον και την επακόλουθη αναζήτηση πρόσθετων επιλογών ασφαλείας από τα κράτη του Κόλπου.
«Αυτό που πραγματικά συμβαίνει είναι αυτό που κανείς δεν ήθελε: αυτή τη στιγμή επικρατεί απόλυτο χάος», δήλωσε ο Ντέντιτσε στο The Media Line.
«Το πρόβλημα είναι ότι πρόκειται για ένα πολιτικό χάος στο οποίο δεν υπάρχει πραγματική ηγεσία.
»Οι Ηνωμένες Πολιτείες αποσύρονται από τα πάντα, και το πιο παραδοξολογικό είναι ότι αποτελούν και οι ίδιες μέρος αυτού του προβλήματος», πρόσθεσε.
Για τον Ντέντιτσε, οι κυβερνήσεις αντιδρούν πραγματιστικά και όχι ιδεολογικά.
«Ο καθένας ενεργεί για τον εαυτό του, και μέσα σε αυτή την προσέγγιση του “ο καθένας για τον εαυτό του”, τα κράτη του Κόλπου είναι τα πιο προετοιμασμένα να αναζητήσουν κάποια μορφή δράσης», ανέφερε.
«Όχι τόσο για να επιλύσουν το ζήτημα -καθώς αυτή τη στιγμή ούτε αυτό που συμβαίνει στην Ερυθρά Θάλασσα ούτε αυτό που συμβαίνει στον Στενό του Ορμούζ μπορεί πραγματικά να επιλυθεί- αλλά μάλλον για να προσπαθήσουν να βρουν κάποιον συμβιβασμό μέσω της διπλωματίας», πρόσθεσε.
Η Ουάσιγκτον απορρίπτει τα αιτήματα της Σαουδικής Αραβίας για άμεση στρατιωτική συνδρομή
Η Ουάσιγκτον έχει αντισταθεί μέχρι στιγμής στα αιτήματα της Σαουδικής Αραβίας για άμεση αμερικανική στρατιωτική δράση κατά των Χούτι.
Ο Σαουδάραβας Πρίγκιπας Διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν ζήτησε στρατιωτική βοήθεια από τις ΗΠΑ καθώς αυξανόταν η πίεση των Χούτι, σύμφωνα με το Reuters, αλλά η Ουάσιγκτον περιόρισε την εμπλοκή της σε υποστήριξη πληροφοριών και στοχοποίησης αντί για άμεσα πλήγματα.
Ο Κούπερ συναντήθηκε με τον Πρίγκιπα Διάδοχο στη Τζέντα αυτή την εβδομάδα, καθώς η κρίση εντάθηκε.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες διατήρησαν επίσης ένα ξεχωριστό κανάλι επικοινωνίας με τους Χούτι.
Το Reuters ανέφερε ότι Αμερικανοί αξιωματούχοι συναντήθηκαν με εκπροσώπους των Χούτι στην πρεσβεία των ΗΠΑ στο Μασκάτ του Ομάν, κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου.
Πηγές που γνωρίζουν τις συνομιλίες ανέφεραν ότι η αντιπροσωπεία των Χούτι δεσμεύτηκε να μην στοχεύσει αμερικανικά ή ισραηλινά σκάφη και δήλωσε ότι θα συνεχίσει να τηρεί την προηγούμενη διευθέτηση με την Ουάσιγκτον, εξαιρώντας ωστόσο τη σαουδαραβική ναυσιπλοΐα από αυτές τις δεσμεύσεις.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ αρνήθηκε να επιβεβαιώσει τη συνάντηση.
Για τον Αλεξάντερ Πόρτνοϊ, ανεξάρτητο στρατιωτικό και γεωπολιτικό αναλυτή, αυτό το περιβάλλον καθιστά τη συνεργασία παρασκηνίου πιο ουσιαστική από τις δημόσιες διακηρύξεις συμμαχίας.
«Οι στρατιωτικές επαφές και η αμοιβαία επωφελής συνεργασία μεταξύ αυτών των χωρών έχουν παύσει προ πολλού να αποτελούν ειδησεογραφική αίσθηση», δήλωσε ο Πόρτνοϊ στο The Media Line.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι η αποκάλυψη τέτοιων επαφών μπορεί να λειτουργήσει ακόμη και ως στρατηγικό μήνυμα.
Ο Πόρτνοϊ αναμένει ότι οποιαδήποτε ισραηλινή συμβολή σε μια περιφερειακή απάντηση στην Υεμένη θα παραμείνει διακριτική.
«Ναι, αλλά οποιαδήποτε ισραηλινή εμπλοκή θα λάμβανε χώρα στο παρασκήνιο», είπε όταν ρωτήθηκε αν η Σαουδική Αραβία και άλλα περιφερειακά κράτη θα μπορούσαν να συντονιστούν κατά των Χούτι χωρίς την άμεση πολεμική συμμετοχή των ΗΠΑ.
Το Ισραήλ και η Σαουδική Αραβία αντιμετωπίζουν όλο και περισσότερο τους ίδιους τύπους οπλικών συστημάτων: βαλλιστικούς πυραύλους, πυραύλους Κρουζ και μη επανδρωμένα αεροσκάφη μεγάλου βεληνεκούς.
Ωστόσο, οι κοινές απειλές δεν παράγουν απαραίτητα μια κοινή πολιτική στρατηγική.
Απίθανο να εξαπολύσουν οι Χούτι χερσαία εισβολή στη Σαουδική Αραβία, λέει αναλυτής
Ο Αλσααμπάνι απέρριψε τις πιο δραματικές εκτιμήσεις που υποστηρίζουν ότι οι τελευταίες προελάσεις των Χούτι καθιστούν μια χερσαία επίθεση στη Σαουδική Αραβία ως το πιθανότερο επόμενο στάδιο.
«Θεωρώ ότι η λέξη “εισβολή” είναι πολύ βαριά σε αυτό το πλαίσιο», δήλωσε.
«Η Σαουδική Αραβία είναι μια τεράστια χώρα, ενώ οι Χούτι παραμένουν μια πολιτοφυλακή με περιορισμένες δυνατότητες.
»Δεν βλέπω μια χερσαία εισβολή ως το πιθανότερο σενάριο σε αυτό το στάδιο», πρόσθεσε.
Αντίθετα, σημείωσε ότι ο άμεσος κίνδυνος είναι να εκμεταλλευτούν οι Χούτι τις νέες τους θέσεις στο εσωτερικό της Υεμένης.
«Η πιο άμεση ανησυχία είναι η επέκταση του ελέγχου των Χούτι στη δυτική Υεμένη και η χρήση αυτής της θέσης για την εντατικοποίηση των επιθέσεων με πυραύλους, drones και κατά της ναυσιπλοΐας εναντίον της Σαουδικής Αραβίας», τόνισε.
Τα τελευταία κέρδη των Χούτι έχουν αυξήσει την ικανότητα της οργάνωσης να απειλεί το σαουδαραβικό έδαφος και τη θαλάσσια κυκλοφορία, αλλά οι εδαφικές της προελάσεις έχουν μέχρι στιγμής επικεντρωθεί στο εσωτερικό της Υεμένης και κατά μήκος των ακτών της Ερυθράς Θάλασσας.
Παρ’ όλα αυτά, οι ανησυχίες της Σαουδικής Αραβίας έχουν ενταθεί.
Το Ριάντ δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι αναχαίτισε ένα drone των Χούτι νότια της Μέκκας.
Οι Χούτι αρνήθηκαν ότι στόχευσαν την ιερή πόλη, ενώ αναγνώρισαν άλλες επιχειρήσεις κατά σαουδαραβικών στόχων.
Το βασίλειο αναζητεί επίσης πρόσθετη υποστήριξη.
Το Ριάντ έχει προσεγγίσει εταίρους, συμπεριλαμβανομένων της Αιγύπτου, του Πακιστάν, του Ηνωμένου Βασιλείου και της Γαλλίας, καθώς η σύγκρουση επιβαρύνει τους πόρους της πυραυλικής του άμυνας.
Ωστόσο, καμία ευρεία περιφερειακή στρατιωτική επέμβαση δεν έχει υλοποιηθεί.
Για τον Ντέντιτσε, το κεντρικό ερώτημα είναι λιγότερο το αν θα αναδυθεί ξαφνικά μια νέα συμμαχία και περισσότερο το για πόσο χρονικό διάστημα οι μεμονωμένες κυβερνήσεις μπορούν να απορροφούν πολλαπλές, διασυνδεδεμένες κρίσεις.
«Υπάρχει ισχυρό ενδιαφέρον σχεδόν από όλους τους δρώντες να αποτραπεί το ενδεχόμενο να μετατραπεί το Μπαμπ αλ-Μαντάμπ σε ένα νέο Στενό του Ορμούζ», δήλωσε.
«Όμως βρισκόμαστε ήδη πολύ κοντά σε αυτή την κατάσταση.
»Όλοι κινδυνεύουν να κάνουν τα ίδια λάθη, διότι ακόμη και η αποστολή ενός ισχυρού στρατιωτικού μηνύματος μπορεί να αποβεί αντιπαραγωγική.
»Όχι επειδή οι Χούτι είναι στρατιωτικά ανώτεροι, αλλά επειδή διατηρούν την ικανότητα να πλήττουν στρατηγικές υποδομές», πρόσθεσε.
Αυτή η τρωτότητα είναι ιδιαίτερα εμφανής στον ενεργειακό τομέα.
Τα Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρές διαταραχές, ενώ οι επιθέσεις έχουν ασκήσει πρόσθετη πίεση στις εναλλακτικές υποδομές εξαγωγών της Σαουδικής Αραβίας.
Την Τετάρτη 16/09, τα προκαταρκτικά στοιχεία παρακολούθησης πλοίων έδειξαν ότι μόλις τρία εμπορικά σκάφη διέσχισαν τα Στενά του Ορμούζ, από 12 την προηγούμενη ημέρα και έναν μέσο όρο 17 πλοίων σε διάστημα 10 ημερών, σύμφωνα με το Reuters.
Η κυκλοφορία μέσω του Μπαμπ αλ-Μαντάμπ παρέμεινε επίσης μειωμένη.
Τα σκάφη που επιχειρούν με απενεργοποιημένα τα συστήματα παρακολούθησης δεν εμφανίζονται απαραίτητα σε αυτά τα στοιχεία.
Η ύπαρξη πολλών ενεργών πολεμικών μετώπων δεν σημαίνει απαραίτητα ότι αυτά θα συγχωνευθούν σε έναν ενιαίο περιφερειακό πόλεμο.
«Δεν θεωρώ ότι ο κίνδυνος ενοποίησης αυτών των ξεχωριστών μετώπων πολέμου σε μια ευρύτερη περιφερειακή σύγκρουση είναι υψηλός», δήλωσε ο Πόρτνοϊ.
Ο ίδιος είδε επίσης τη συνάντηση στη Γερμανία ως απόδειξη ότι ο περιφερειακός συντονισμός βρίσκεται ακόμη υπό διαμόρφωση, παρά ως απόδειξη ότι ένας μηχανισμός συλλογικής άμυνας βρίσκεται ήδη σε λειτουργία.
«Εάν αυτές οι χώρες ήταν ήδη προετοιμασμένες για μια συλλογική απάντηση, δεν νομίζω ότι η συνάντηση στη Γερμανία θα ήταν απαραίτητη», σημείωσε.
Το The Media Line ζήτησε πρόσθετα σχόλια από το Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ και επικοινώνησε με εν ενεργεία Αμερικανούς στρατιωτικούς εμπειρογνώμονες και πρώην ανώτερους Αμερικανούς αξιωματικούς για τις εκτιμήσεις τους, αλλά δεν έλαβε απαντήσεις μέχρι την ώρα δημοσίευσης.
Η συνάντηση στη Γερμανία αποκαλύπτει τόσο το πόσο μακριά έχουν προχωρήσει οι περιφερειακές επαφές ασφαλείας όσο και το πού παραμένουν τα όριά τους.
Το Ισραήλ και πολλές αραβικές κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν αλληλεπικαλυπτόμενες απειλές από πυραύλους, drones και θαλάσσιες επιθέσεις, έχοντας λόγους να ανταλλάσσουν πληροφορίες και να συντονίζουν τις αμυντικές τους ενέργειες.
Παράλληλα, διατηρούν εντελώς διαφορετικές σχέσεις με το Ιράν, το Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο Ντέντιτσε περιέγραψε παρομοίως τη στρατηγική της Σαουδικής Αραβίας ως στρατηγική επιλεκτικής εμπλοκής παρά μόνιμης ευθυγράμμισης, επισημαίνοντας την πρόσφατα υπογραφείσα Κοινή Αμυντική Συμφωνία της Μέκκας με την Τουρκία και το Πακιστάν.
Η συμφωνία περιλαμβάνει μια δέσμευση συλλογικής άμυνας, αν και το πλήρες κείμενό της δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα και παραμένουν ερωτήματα σχετικά με το πώς θα λειτουργούσαν οι διατάξεις της στην πράξη.
«Οι Σαουδάραβες είναι πρόθυμοι να μιλήσουν με τον οποιονδήποτε, αλλά όχι να δεσμευτούν πλήρως με κανέναν», ανέφερε.
«Το ίδιο ισχύει και για τη συμφωνία της Μέκκας. Δεν πρόκειται για μια δεσμευτική συμφωνία· βασίζεται στη διαθεσιμότητα των εμπλεκόμενων μερών», πρόσθεσε.
