ΙράνΙσραήλ
Αίθουσα Σύνταξης
Τμήμα ειδήσεων tribune.gr

Ο Νίκος Δένδιας «αναβίωσε» τα πυρπολικά με τον «Πυρπολητή» – Μη Επανδρωμένο και Αυτόνομο σκάφος επιφανείας, ελληνικής σχεδίασης και ναυπήγησης

Ο Νίκος Δένδιας «αναβίωσε» τα πυρπολικά με τον «Πυρπολητή» – Μη Επανδρωμένο και Αυτόνομο σκάφος επιφανείας, ελληνικής σχεδίασης και ναυπήγησης
ΔΕΙΤΕ ΠΡΩΤΟΙ ΟΛΑ ΤΑ ΝΕΑ ΤΟΥ TRIBUNE ΣΤΟ GOOGLE NEWS
Διαβάστε σχετικά για Αμυντική Βιομηχανία, Εξοπλιστικά Προγράμματα, Νίκος Δένδιας, Πολεμική Βιομηχανία, Πολεμικό Ναυτικό, Τεχνητή Νοημοσύνη, Υπουργείο Εθνικής Άμυνας,

Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, παρέστη την Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2026, στην τελετή των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά (Ναυτική Βάση ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ), στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ (ΚΕΠΑΛ) της Διοίκησης Ναυτικής Εκπαίδευσης (ΔΝΕ).

Η τελετή ξεκίνησε με τον αγιασμό τον οποίο τέλεσε ο Πατήρ Νικόλαος Κρασσάς ως εκπρόσωπος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Νίκαιας κ.κ. Αλέξιου.

Ο κ. Δένδιας ανέφερε σε χαιρετισμό του κατά την τελετή των εγκαινίων:

«Θα μου επιτρέψετε εδώ, κύριοι Επίτιμοι Αρχηγοί, να σημειώσω πόσο συγκινητική είναι η παρουσία σας σε όλες τις εκδηλώσεις του Πολεμικού Ναυτικού.

»Αγαπητές κυρίες, κύριοι,

»Η “Ατζέντα 2030” είναι μια επικεφαλίδα, αλλά αποκτά έννοια όταν κάτω από αυτή την επικεφαλίδα δημιουργούνται οι υποδομές εκείνες οι οποίες μπορούν να υποστηρίξουν τη μετάβαση στη Νέα Εποχή.

»Όπως επανειλημμένα έχω πει, μεταρρυθμίζουμε και την οργάνωση και την εκπαίδευση και τη διακλαδικότητα.

»Ενσωματώνουμε τις νέες τεχνολογίες ώστε οι Ένοπλες Δυνάμεις να μπορούν πάντοτε να υπηρετήσουν τη διαχρονική αποστολή τους.

»Υπάρχει μια σειρά σε όλα αυτά τα πράγματα.

»Τον Ιούνιο θεμελιώσαμε το 309 Εργοστάσιο Κατασκευής Μη Επανδρωμένων Μέσων.

»Τον Ιούλιο εγκαινιάσαμε στην Τρίπολη το Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων Αεροχημάτων.

»Και σήμερα, εδώ, εγκαινιάζουμε τη Σχολή Μη Επανδρωμένων και Αυτονόμων Συστημάτων Θάλασσας.

»Θα σας παρακαλούσα να παρατηρήσετε τη διάζευξη: Μη Επανδρωμένων και Αυτονόμων.

»Το Αυτόνομο είναι ένα περαιτέρω βήμα από το Μη Επανδρωμένο, στο οποίο πρέπει να σπεύσουμε.

»Είναι ένα σύστημα το οποίο χρησιμοποιεί τη Τεχνητή Νοημοσύνη, βεβαίως κάτω από τον τελικό έλεγχο του ανθρώπινου παράγοντα, αλλά δημιουργώντας τεράστιες δυνατότητες για το Ναυτικό μας, ιδιαίτερα σε έναν αρχιπελαγικό χώρο όπως το Αιγαίο.

»Δεν θα σας κρύψω την εδραία πεποίθηση ότι, βεβαίως, με τις νέες πλατφόρμες του Πολεμικού Ναυτικού, σε λίγες μέρες σηκώνουμε τη σημαία στον “Νέαρχο”, στη Γαλλία,

»όμως, μαζί με τις νέες πλατφόρμες, μαζί με την κάλυψη των κενών που έχουμε -τις προηγούμενες μέρες στη Βενετία, είχαμε μια αρχική κατανόηση με τον Ιταλό ομόλογό μου και τον Αρχηγό του Ιταλικού Πολεμικού Ναυτικού για την παραχώρηση στην Ελλάδα, τη μεταβίβαση στην Ελλάδα, ενός αριθμού ναρκαλιευτικών οχημάτων για να καλύψουμε τα κενά μας- όμως, μαζί με αυτά, το αύριο στη θάλασσα απαιτεί τις νέες πλατφόρμες που είναι πίσω μου. Και όταν λέω “στη θάλασσα”, είναι επί της επιφανείας και κάτω από αυτήν.

»Αυτό το νέο Ναυτικό θα μπορεί να προστατεύει όχι μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά και τα ενεργειακά, τα επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία είναι επίσης απαραίτητα για την ασφάλεια της Πατρίδας.

»Και επίσης, τα αυτόνομα συστήματα, το ξέρετε, μπορούν να προσφέρουν απεριόριστες δυνατότητες στην επιτήρηση, στην αναγνώριση, στην προστασία λιμένων, στον ναρκοπόλεμο, στην ασφάλεια -όπως είπα πριν- των υποδομών.

»Επίσης, όλα αυτά μπορούν να προσφέρουν και μια πολύ μεγάλη υπηρεσία στο προσωπικό μας στον Στόλο.

»Ένα κομμάτι των αποστολών επιτήρησης και περιπολιών του Στόλου μπορεί να περάσει στα Αυτόνομα και στα Μη Επανδρωμένα συστήματα, ξεκουράζοντας το προσωπικό μας, ελαττώνοντας σημαντικά τις απαιτήσεις ημερών παραμονής στη θάλασσα.

»Για την Ελλάδα, αν πάρουμε την ευρύτερη εικόνα, όλα αυτά είναι απολύτως επιβεβλημένα.

»Και, βεβαίως, αυτή η νέα αντίληψη, την οποία περιγράφω πολύ καιρό τώρα, αποκτά πια ένα πολύ απτό και σαφές και ορατό -τολμώ να πω- περιεχόμενο.

»Έχετε δεξιά μου εδώ ένα αυτόνομο σκάφος επιφανείας, με δυνατότητες επιτήρησης, αναγνώρισης, συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη -αυτό που αγγλικά λέγεται swarming- και το οποίο αξιολογήθηκε τις τελευταίες εβδομάδες από το Πολεμικό Ναυτικό.

»Όμως, πρέπει να σας πω ότι δεν μπορούμε να περιοριστούμε στα συστήματα τα οποία μπορούμε να αποκτήσουμε, έστω κι αν η λογική μας, είναι η λογική της κτίσης κώδικα και της παραγωγής στην Ελλάδα.

»Πρέπει να αναπτύξουμε τη δυνατότητα να σχεδιάζουμε οι ίδιοι συστήματα, να παράγουμε οι ίδιοι συστήματα.

»Και πάλι, δεξιά μου βλέπετε ένα τέτοιο: σύστημα τον “Πυρπολητή”, ένα Μη Επανδρωμένο σκάφος επιφανείας, ελληνικής σχεδίασης, έργο του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού και, βεβαίως, ελληνικής ανάπτυξης και κατασκευής.

»Εμείς το φτιάξαμε. Με ενσωματωμένες δυνατότητες λειτουργίας και ως Αυτόνομου, που βρίσκονται στο τελικό στάδιο των δοκιμών του.

»Ένα σκάφος το οποίο μπορεί να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί -όπως το όνομά του- λέει σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων και γενικά να ενσωματώνει όλες τις δυνατότητες δράσης.

»Και το επόμενο βήμα, βεβαίως, είναι η παραγωγή του “Πυρπολητή” – σε μεγάλους αριθμούς για την ενίσχυση του Πολεμικού Ναυτικού, αλλά επίσης, θα ήθελα να πω, και στη σχεδίαση, σταδιακά, μεγαλύτερων Αυτόνομων και Μη Επανδρωμένων σκαφών στη θάλασσα.

»Όλες αυτές οι πρωτοβουλίες είναι ένα κομμάτι ενός ενιαίου σχεδιασμού, ο οποίος πιστά ακολουθείται, που συνδέει την καινοτομία με την εκπαίδευση, με την παραγωγή συστημάτων και με την επιχειρησιακή αξιοποίηση, ώστε το 2030 η Πατρίδα μας να είναι η ισχυρότερη -επαναλαμβάνω- η ισχυρότερη δύναμη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στην επιχειρησιακή αξιοποίηση Αυτόνομων οχημάτων.

»Και το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό να είναι το πρώτο -επαναλαμβάνω- το πρώτο στην Ευρώπη στην ανάπτυξη των Αυτόνομων πλατφορμών.

»Πέρα από το ναυτικό, αυτό αφορά συνολικά τις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις.

»Αφορά τη στεριά, αφορά τη θάλασσα -το είπαμε πριν- αφορά τον αέρα.

»Όλη αυτή η προσπάθεια διατηρεί τον ίδιο στόχο: την επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα και την αποτρεπτική ισχύ των Ενόπλων μας Δυνάμεων.

»Ουδένα απειλούμε. Υπερασπιζόμαστε μόνο τα συνταγματικά και νόμιμα δικαιώματα της Πατρίδας μας.

»Η επίτευξη αυτού του στόχου προϋποθέτει στελέχη που έχουν γνώση, έχουν ικανότητα, έχουν θέληση, έχουν δυνατότητα.

»Εμείς, η Πολιτεία, πρέπει να τους παράσχουμε την κατάλληλη εκπαίδευση. Αυτή είναι η ευθύνη μας. Και αυτό θα πραγματοποιήσει το κέντρο που εγκαινιάζουμε σήμερα.

»Σας ευχαριστώ πολύ».

Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας μετά την κοπή της κορδέλας, παρακολούθησε στατική επίδειξη Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων Επιφανείας, με πιο εμβληματικά τον «ΠΥΡΠΟΛΗΤΗ» -ο οποίος σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό- και το «CORSAIR», καθώς και τα Υποεπιφανείας «PLUTO PLUS» και «PLUTINO».

Ακολούθως, περιηγήθηκε στις εγκαταστάσεις της Σχολής, όπου ενημερώθηκε από τον Διοικητή της Διοίκησης Ναυτικής Εκπαιδεύσεως Υποναύαρχο Στέφανο Σαρρή ΠΝ και τον Διοικητή του ΚΕ ΠΑΛΑΣΚΑΣ Πλοίαρχο Ελευθέριο Ζέρβα ΠΝ για την παρεχόμενη Διακλαδική εκπαίδευση και από αρμόδιους Αξιωματικούς για τη συντήρηση και το βασικό επίπεδο επισκευών των Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Συστημάτων και επί του τρόπου, των διαδικασιών και των μέσων διεξαγωγής της πρακτικής εκπαίδευσης.

Στη συνέχεια, ο Υπουργός παρακολούθησε επίδειξη των βασικών προσομοιωτών, καθώς και επιχειρησιακού σεναρίου μη επανδρωμένων σκαφών και υποβρυχίων στο Πεδίο Θαλάσσιων Δοκιμών της ΔΝΕ.

Στα εγκαίνια παρευρέθηκαν, επίσης, οι Βουλευτές Νικόλαος Βλαχάκος, Γεώργιος Βρεττάκος, Μιχαήλ Λιβανός, ο πρώην Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΕΘΑ, Ανεξάρτητος Βουλευτής Επικρατείας Ναύαρχος ε.α. Ευάγγελος Αποστολάκης ΠΝ, Σοφία – Χάιδω Ασημακοπούλου, ο Ειδικός Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας σε θέματα Άμυνας και Εξοπλισμών Αντιναύαρχος ε.α. Αθανάσιος Νασόπουλος ΠΝ, ο Αντιπεριφερειάρχης Πειραιώς Σταύρος Βοϊδονικόλας ως εκπρόσωπος του Περιφερειάρχη Αττικής, η Αναπληρώτρια Περιφερειάρχης Αττικής Χριστίνα Κεφαλογιάννη, ο Αντιπεριφερειάρχης Δυτικής Αττικής Χαράλαμπος Αλεξανδράτος καθ’ άλλων εκπροσώπων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Εκ μέρους της στρατιωτικής ηγεσίας, παρέστησαν ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ Στρατηγός Δημήτριος Χούπης, ο Αρχηγός ΓΕΣ Αντιστράτηγος Γεώργιος Κωστίδης, ο Αρχηγός ΓΕΝ Αντιναύαρχος Δημήτριος–Ελευθέριος Κατάρας ΠΝ, ο Αρχηγός ΓΕΑ Αντιπτέραρχος (Ι) Δημοσθένης Γρηγοριάδης, ο Ά Υπαρχηγός Λ.Σ.-ΕΛ.ΑΚΤ. Αντιναύαρχος ΛΣ Φώτιος Κιάμος ως εκπρόσωπος του Αρχηγού του Λιμενικού Σώματος – Ελληνική Ακτοφυλακή, ο πρώην Υφυπουργός Εθνικής Άμυνας, επίτιμος Αρχηγός ΓΕΝ Ναύαρχος ε.α. Δημήτριος Ελευσινιώτης ΠΝ, οι Επίτιμοι Αρχηγοί ΓΕΝ Ναύαρχος ε.α. Γεώργιος Γιακουμάκης ΠΝ, Ναύαρχος ε.α Νικόλαος Τσούνης ΠΝ, Ναύαρχος ε.α. Στυλιανός Πετράκης ΠΝ, καθώς και Ανώτατοι Αξιωματικοί του Πολεμικού Ναυτικού.

Τι διδάσκει η ιστορία

Τα πυρπολικά υπήρξαν το κατεξοχήν όπλο ασύμμετρου πολέμου του ελληνικού στόλου κατά την Επανάσταση του 1821, το οποίο αντιστάθμισε τη συντριπτική υπεροχή των οθωμανικών γραμμών μάχης σε μέγεθος, θωράκιση και πυρά.

Η τακτική, η φιλοσοφία και ο τρόπος δράσης τους παρουσιάζουν εντυπωσιακές αναλογίες με τη σύγχρονη ναυτική θεωρία και τη χρήση των Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Σκαφών Επιφανείας (USVs / Autonomous Surface Vessels).

Τι ήταν τα Πυρπολικά στο 1821;

Τα πυρπολικά (γνωστά και ως μπουρλότα) ήταν παλιά ή τροποποιημένα εμπορικά σκάφη, γεμάτα με εύφλεκτα υλικά (πίσσα, μπαρούτι, θειάφι, ρετσίνι).

Η Τακτική: Η αποστολή τους ήταν να πλησιάσουν το εχθρικό πολεμικό πλοίο (συνήθως νύχτα ή υπό συνθήκες σύγχυσης), να προσδεθούν γερά πάνω του με ειδικούς γάντζους (δελφίνια) και στη συνέχεια το πλήρωμα να ανάψει το φυτίλι και να διαφύγει την τελευταία στιγμή με μια μικρή λέμβο (σκαφίδιο).

Το κάψιμο της τουρκικής φρεγάτας.

Το αποτέλεσμα: Η μετάδοση της φωτιάς στο εχθρικό σκάφος προκαλούσε την ανατίναξη της πυριτιδαποθήκης του, σπείροντας τον πανικό στον αντίπαλο στόλο.

Ψυχολογικός πόλεμος: Πέραν της υλικής καταστροφής, τα πυρπολικά κατέστρεφαν το ηθικό των Οθωμανών ναυτικών, οι οποίοι απέφευγαν τις στενές ναυμαχίες και τις αγκυροβολίες κοντά σε ελληνικές ακτές.

Πώς αποτελούν έμπνευση για τα σύγχρονα Αυτόνομα Σκάφη (USVs);

Η σύνδεση ανάμεσα στα πυρπολικά του ’21 και τα σημερινά αυτόνομα σκάφη επιφανείας δεν είναι μόνο συμβολική, αλλά βαθιά στρατηγική και τεχνολογική.

Α. Δόγμα ασύμμετρου πολέμου & φθηνό κόστος (Low-Cost vs. High-Value Target)

1821: Ένα μικρό, χαμηλής αξίας ξύλινο σκάφος κατέστρεφε μια οθωμανική ναυαρχίδα/γραμμικό πλοίο τεράστιας οικονομικής και στρατιωτικής αξίας.

Σήμερα: Τα USVs (όπως αυτά που χρησιμοποιούνται στη Μαύρη Θάλασσα ή στην Ερυθρά Θάλασσα) είναι χαμηλού κόστους κατασκευές που μπορούν να εξουδετερώσουν ή να αχρηστεύσουν πανάκριβες φρεγάτες και καταδρομικά.

Β. «Αυτοκτονική» αποστολή & προστασία ανθρώπινης ζωής

1821: Η προσκόλληση του πυρπολικού απαραιτούσε τη θυσία του ίδιου του σκάφους και έθετε σε θανάσιμο κίνδυνο τους πυρπολητές (Κανάρης, Παπανικολής, Ματρόζος κ.ά.), οι οποίοι διέφευγαν την υστάτη στιγμή.

Σήμερα: Η τεχνολογία των μη επανδρωμένων σκαφών αφαιρεί πλήρως τον άνθρωπο από το εσωτερικό του σκάφους. Το USV λειτουργεί ως «κατευθυνόμενο μπουρλότο» (Kamikaze drone boat), εξαλείφοντας τον κίνδυνο για τη ζωή του χειριστή, ο οποίος βρίσκεται σε ασφαλή απόσταση.

Γ. Τακτικές αγέλης (Swarm Tactics) & αιφνιδιασμός

1821: Τα ελληνικά πυρπολικά δρούσαν συχνά σε συνδυασμό, επιτιθέμενα ταυτόχρονα από διαφορετικές γωνίες για να διασπάσουν την άμυνα του εχθρού.

Σήμερα: Τα αυτόνομα σκάφη επιφανείας χρησιμοποιούν αλγόριθμους τεχνητής νοημοσύνης για να εκτελούν συντονισμένες επιθέσεις κορεσμού (swarm attacks), κάνοντας αδύνατη την αναχαίτισή τους από τα συστήματα αεράμυνας και εγγύς προστασίας του εχθρικού πλοίου.

Δ. Εκμετάλλευση γεωγραφίας & νυκτερινής δράσης

1821: Οι πυρπολητές αξιοποιούσαν τα στενά περάσματα του Αιγαίου, τους όρμους και το σκότος για να πλησιάσουν απαρατήρητοι.

Σήμερα: Τα USVs σχεδιάζονται με χαμηλό προφίλ στο νερό (low-RCS) και χρησιμοποιούν θερμικούς αισθητήρες και νυχτερινή πλοήγηση για να κινούνται απαρατήρητα στις ίδιες ακτογραμμές και στενά.

Σύνοψη: Το πυρπολικό του 1821 ήταν η πρώιμη, επανδρωμένη εκδοχή του θαλάσσιου drone. Βασίστηκε στην ευφυΐα, την ταχύτητα, την τόλμη και την αξιοποίηση της τεχνολογίας της εποχής για να εξουδετερώσει έναν υπέρτερο αντίπαλο.

Σήμερα, η ναυτική τεχνολογία επιστρέφει στην ίδια ακριβώς φιλοσοφία: μικρά, ευέλικτα, αναλώσιμα και φθηνά σκάφη που αλλάζουν τις ισορροπίες δυνάμεων στις θάλασσες του 21ου αιώνα.

Σχετικά άρθρα